കുട്ടികളിലെ എലിമിനേഷൻ ഡിസോർഡേഴ്സ്: കിടക്കയിൽ മൂത്രമൊഴിക്കലും (Enuresis) മലനിയന്ത്രണക്കുറവും (Encopresis) മനസ്സിലാക്കാം

by Dr. Lakshmi

Understanding Bedwetting and Bowel Control Problems in Children: A Parent's Guide
Posted on : Jul 25, 2026

Share

കുട്ടികളുടെ വളർച്ചയിലെ പ്രധാന വികസനഘട്ടം

ഒരു കുട്ടിയുടെ വളർച്ചയിൽ മൂത്രവും മലവും നിയന്ത്രിക്കാൻ പഠിക്കുന്നത് വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു വികസനഘട്ടമാണ്. എന്നാൽ ചില കുട്ടികളിൽ പ്രായത്തിനനുസരിച്ച് ഈ നിയന്ത്രണം കൈവരിക്കാതെ വരുകയോ, നേരത്തെ ഉണ്ടായിരുന്ന നിയന്ത്രണം പിന്നീട് നഷ്ടപ്പെടുകയോ ചെയ്യാം. ഇത്തരം അവസ്ഥകളെയാണ് എലിമിനേഷൻ ഡിസോർഡേഴ്സ് (Elimination Disorders) എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.

അമേരിക്കൻ സൈക്യാട്രിക് അസോസിയേഷൻ (APA) പ്രധാനമായും രണ്ട് തരത്തിലുള്ള എലിമിനേഷൻ ഡിസോർഡേഴ്സിനെയാണ് വിശദീകരിക്കുന്നത്.

  • എന്യൂറിസിസ് (Enuresis): പ്രായത്തിനനുസരിച്ച് പ്രതീക്ഷിക്കുന്ന സമയത്തിനുശേഷവും കുട്ടി അറിയാതെയോ ചിലപ്പോൾ മനപ്പൂർവമോ മൂത്രമൊഴിക്കുന്ന അവസ്ഥ.
  • എൻകോപ്രിസിസ് (Encopresis): അനുചിതമായ സ്ഥലങ്ങളിൽ മലവിസർജനം നടക്കുന്നത്.

മൂത്രത്തിന്റെയും മലത്തിന്റെയും നിയന്ത്രണം തലച്ചോറിന്റെയും നാഡീവ്യവസ്ഥയുടെയും ഏകോപിത പ്രവർത്തനത്തിലൂടെയാണ് നടക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഈ പ്രശ്നങ്ങളെ "കുട്ടിയുടെ കുറ്റം" അല്ലെങ്കിൽ "ഒരു മോശം ശീലം" എന്ന രീതിയിൽ കാണാതെ, ചികിത്സിക്കാവുന്ന ആരോഗ്യപ്രശ്നമായി മനസ്സിലാക്കേണ്ടത് വളരെ പ്രധാനമാണ്.

എന്യൂറിസിസ് (Enuresis) എന്താണ്?

പ്രായത്തിനനുസരിച്ച് പ്രതീക്ഷിക്കുന്ന സമയത്തിനുശേഷവും കുട്ടി അറിയാതെയോ ചിലപ്പോൾ മനപ്പൂർവമോ മൂത്രമൊഴിക്കുന്ന അവസ്ഥയാണ് എന്യൂറിസിസ്.

ഇത് മൂന്ന് രീതിയിൽ കാണപ്പെടാം:

  • രാത്രികാല എന്യൂറിസിസ് (Nocturnal Enuresis) – രാത്രിയിൽ കിടക്കയിൽ മൂത്രമൊഴിക്കൽ
  • പകൽസമയ എന്യൂറിസിസ് (Diurnal Enuresis) – പകൽ സമയത്ത് മൂത്രച്ചോർച്ച
  • രണ്ടും ഒരുമിച്ച്

രോഗത്തിന്റെ തീവ്രത നിർണ്ണയിക്കുന്നത് ഓരോ തവണയും പുറത്തുപോകുന്ന മൂത്രത്തിന്റെ അളവല്ല, മറിച്ച് എത്ര തവണ ഈ പ്രശ്നം ആവർത്തിക്കുന്നു എന്നതാണ്.

എന്യൂറിസിസ് എത്രത്തോളം സാധാരണമാണ്?

എന്യൂറിസിസ് കുട്ടികളിൽ താരതമ്യേന സാധാരണമായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരു പ്രശ്നമാണ്.

  • പ്രായം കൂടുന്നതിനനുസരിച്ച് ഇത് പല കുട്ടികളിലും സ്വാഭാവികമായി കുറയാറുണ്ട്.
  • രാത്രികാല എന്യൂറിസിസ് പകൽ സമയത്തെ മൂത്രച്ചോർച്ചയെക്കാൾ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്നു.
  • രാത്രികാല എന്യൂറിസിസ് ആൺകുട്ടികളിലും പകൽ സമയത്തെ മൂത്രച്ചോർച്ച പെൺകുട്ടികളിലും കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്ന പ്രവണതയുണ്ട്.

എന്യൂറിസിസിന് കാരണമാകുന്ന ഘടകങ്ങൾ

ഒരൊറ്റ കാരണം കൊണ്ടല്ല എന്യൂറിസിസ് ഉണ്ടാകുന്നത്. പല ഘടകങ്ങളും ഇതിലേക്ക് നയിക്കാം.

  • ജനിതക കാരണങ്ങൾ
  • ശരീരഘടനയിലെ വ്യത്യാസങ്ങൾ
  • ഹോർമോൺ സംബന്ധമായ ഘടകങ്ങൾ
  • മൂത്രനാളിയിലെ അണുബാധ
  • നാഡീവ്യവസ്ഥയിലെ പ്രശ്നങ്ങൾ
  • ചില മരുന്നുകളുടെ സ്വാധീനം
  • മാനസിക ഘടകങ്ങൾ

ചില കുട്ടികളിൽ രാത്രിയിൽ കൂടുതൽ മൂത്രം രൂപപ്പെടുന്നതും ഉറക്കത്തിൽ നിന്ന് ഉണരാനുള്ള കഴിവ് കുറവായിരിക്കുന്നതും ഈ പ്രശ്നത്തിന് കാരണമാകാം.

മാതാപിതാക്കൾ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട ലക്ഷണങ്ങൾ

പകൽ സമയത്തെ എന്യൂറിസിസ്

  • വളരെ ഇടയ്ക്കിടെ മൂത്രമൊഴിക്കൽ
  • പെട്ടെന്നുള്ള ശക്തമായ മൂത്രമൊഴിക്കാനുള്ള തോന്നൽ
  • ചെറിയ അളവിൽ മൂത്രം ചോർന്നുപോകൽ
  • മൂത്രം പിടിച്ചുനിർത്താൻ പ്രത്യേക ശരീരചലനങ്ങൾ കാണിക്കൽ
  • മൂത്രനാളിയിലെ അണുബാധകൾ ആവർത്തിക്കൽ
  • മലബന്ധം ഒരുമിച്ച് കാണപ്പെടുക

രാത്രികാല എന്യൂറിസിസ്

  • വളരെ ഗാഢമായ ഉറക്കം
  • ഉണർത്താൻ ബുദ്ധിമുട്ട്
  • രാത്രിയിൽ കൂടുതൽ അളവിൽ മൂത്രമൊഴിക്കൽ
  • പകൽ സമയത്ത് മൂത്രത്തിന്റെ പ്രവർത്തനം സാധാരണമായിരിക്കുക

ചില കുട്ടികളിൽ ADHD (Attention Deficit Hyperactivity Disorder) പോലുള്ള മറ്റ് അവസ്ഥകളും ഒരുമിച്ച് കാണപ്പെടാം.

എങ്ങനെ രോഗനിർണ്ണയം നടത്തുന്നു?

രോഗനിർണ്ണയത്തിനായി ഡോക്ടർ സാധാരണയായി ചെയ്യുന്നത്:

  • വിശദമായ രോഗചരിത്രം വിലയിരുത്തൽ
  • ശാരീരിക പരിശോധന
  • മാനസിക വിലയിരുത്തൽ
  • കുട്ടിയുടെ പ്രശ്നത്തെക്കുറിച്ചുള്ള സ്വന്തം ധാരണ മനസ്സിലാക്കൽ

ആവശ്യമെങ്കിൽ മൂത്രപരിശോധനയും മറ്റ് പരിശോധനകളും നടത്തി മറ്റ് ശാരീരിക കാരണങ്ങൾ ഒഴിവാക്കും.

എന്യൂറിസിസിന്റെ ചികിത്സ

എല്ലാ കുട്ടികൾക്കും മരുന്ന് ആവശ്യമായിരിക്കണമെന്നില്ല. പല കുട്ടികളിലും പ്രായം കൂടുന്നതിനനുസരിച്ച് പ്രശ്നം സ്വാഭാവികമായി കുറയാറുണ്ട്. എന്നാൽ പഠനം, ആത്മവിശ്വാസം, സാമൂഹിക ജീവിതം എന്നിവയെ ബാധിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിൽ ചികിത്സ ആവശ്യമാണ്.

ചികിത്സയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നത്:

  • ശരിയായ ടോയ്ലറ്റ് പരിശീലനം
  • പുരോഗതി രേഖപ്പെടുത്തൽ
  • ഉറങ്ങുന്നതിന് മുമ്പ് ദ്രാവകങ്ങളുടെ നിയന്ത്രണം
  • അലാർം തെറാപ്പി (ആദ്യ പരിഗണനയിലുള്ള ചികിത്സ)
  • ബിഹേവിയർ തെറാപ്പി
  • ആവശ്യമായ സാഹചര്യങ്ങളിൽ മരുന്നുകൾ

എൻകോപ്രിസിസ് (Encopresis) എന്താണ്?

കുട്ടി അനുചിതമായ സ്ഥലങ്ങളിൽ മലവിസർജനം നടത്തുന്നതാണ് എൻകോപ്രിസിസ്.

ഇത് അറിയാതെയും ചിലപ്പോൾ മനപ്പൂർവവും സംഭവിക്കാം. ചില കുട്ടികളിൽ വൈകാരികവും പെരുമാറ്റപരവുമായ ബുദ്ധിമുട്ടുകളും ഇതോടൊപ്പം കാണപ്പെടാം.

എൻകോപ്രിസിസിന് കാരണങ്ങൾ

മിക്ക കുട്ടികളിലും ഇത് പ്രവർത്തനപരമായ (Functional) കാരണങ്ങളാലാണ് ഉണ്ടാകുന്നത്.

മറ്റ് കാരണങ്ങൾ:

  • ശരീരഘടനയിലെ പ്രശ്നങ്ങൾ
  • ശരിയായ ടോയ്ലറ്റ് പരിശീലനത്തിന്റെ അഭാവം
  • നാഡീവ്യവസ്ഥയിലെ രോഗങ്ങൾ
  • ചില സാഹചര്യങ്ങളിൽ ലൈംഗിക പീഡനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രശ്നങ്ങൾ

ദീർഘകാലം മലം പിടിച്ചുവയ്ക്കുന്നത് മലം കട്ടപിടിക്കാനും പിന്നീട് നിയന്ത്രിക്കാനാകാതെ പുറത്തേക്ക് ചോർന്നുപോകാനും കാരണമാകാം.

എൻകോപ്രിസിസിന്റെ ലക്ഷണങ്ങൾ

  • മലവിസർജനത്തിന്റെ എണ്ണം കുറയുക
  • വലുതും കട്ടിയുമായ മലം
  • മലവിസർജന സമയത്തെ വേദന
  • വയറുവേദന
  • വിശപ്പ് കുറയുക
  • വയറ്റിൽ മല കെട്ടിക്കിടക്കുന്നതായി അനുഭവപ്പെടുക

ചില കുട്ടികളിൽ വൈകാരികവും പെരുമാറ്റപരവുമായ പ്രശ്നങ്ങളും ഒരുമിച്ച് ഉണ്ടാകാം. എന്യൂറിസിസും ഇതോടൊപ്പം കാണപ്പെടാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.

എൻകോപ്രിസിസിന്റെ ചികിത്സ

ചികിത്സയുടെ ആദ്യഘട്ടം മാതാപിതാക്കൾക്കും കുട്ടിക്കും ഈ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് ശരിയായ വിവരങ്ങൾ നൽകുകയും കുറ്റബോധം കുറയ്ക്കുകയും ചെയ്യുന്നതാണ്.

തുടർന്ന് നിർദ്ദേശിക്കപ്പെടുന്ന കാര്യങ്ങൾ:

  • മതിയായ വെള്ളം കുടിക്കുക
  • നാരുകൾ കൂടുതലുള്ള ഭക്ഷണം കഴിക്കുക
  • സ്ഥിരമായ ടോയ്ലറ്റ് പരിശീലനം നൽകുക
  • പ്രത്യേകിച്ച് ഭക്ഷണത്തിന് ശേഷം ദിവസത്തിൽ മൂന്ന് തവണ 5–10 മിനിറ്റ് ടോയ്ലറ്റിൽ ഇരിക്കാൻ ശീലിപ്പിക്കുക
  • കുട്ടിയുടെ പുരോഗതി രേഖപ്പെടുത്തുക

ആവശ്യമെങ്കിൽ മല കെട്ടിക്കിടക്കുന്നത് നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനുള്ള ചികിത്സയും മറ്റ് ചികിത്സാരീതികളും ഡോക്ടർ നിർദ്ദേശിച്ചേക്കാം. ചില സാഹചര്യങ്ങളിൽ കുടുംബ മാർഗനിർദേശവും സപ്പോർട്ടീവ് സൈക്കോതെറാപ്പിയും സഹായകരമായിരിക്കും.

മാതാപിതാക്കൾ ഓർക്കേണ്ട പ്രധാന കാര്യങ്ങൾ

  • കുട്ടിയെ ഒരിക്കലും ശകാരിക്കുകയോ നാണിപ്പിക്കുകയോ ചെയ്യരുത്.
  • ഇത് പലപ്പോഴും ചികിത്സിക്കാവുന്ന ഒരു ആരോഗ്യപ്രശ്നമാണ്.
  • നേരത്തെ ചികിത്സ തേടുന്നത് കുട്ടിയുടെ ആത്മവിശ്വാസവും സാമൂഹിക ജീവിതവും മെച്ചപ്പെടുത്താൻ സഹായിക്കും.
  • കുട്ടിയുടെ പ്രശ്നം മനസ്സിലാക്കി ക്ഷമയോടെയും പിന്തുണയോടെയും സമീപിക്കുകയാണ് ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടത്.

സമാപനം

കിടക്കയിൽ മൂത്രമൊഴിക്കുകയോ മലനിയന്ത്രണക്കുറവ് ഉണ്ടാകുകയോ ചെയ്യുന്നത് കുട്ടിയുടെ മനപ്പൂർവമായ പെരുമാറ്റമാണെന്ന് കരുതേണ്ടതില്ല. ശരിയായ വിലയിരുത്തലും സമയബന്ധിതമായ ചികിത്സയും ലഭിച്ചാൽ ഭൂരിഭാഗം കുട്ടികളിലും മികച്ച പുരോഗതി കൈവരിക്കാൻ കഴിയും.

മാതാപിതാക്കളുടെ പിന്തുണ, ക്ഷമ, സ്ഥിരമായ ചികിത്സ, ഡോക്ടറുടെ നിർദ്ദേശങ്ങൾ പാലിക്കൽ എന്നിവ കുട്ടിയുടെ ആത്മവിശ്വാസവും ജീവിതനിലവാരവും ഉയർത്തുന്നതിൽ നിർണായക പങ്ക് വഹിക്കുന്നു.

About the Doctor

Dr. Lakshmi
MBBS, MD (Psychiatry)
Psychiatry Department
Aster MIMS Hospital, Kottakkal

ഈ ലേഖനം ആരോഗ്യബോധവൽക്കരണത്തിനായുള്ളതാണ്. രോഗലക്ഷണങ്ങൾ അനുഭവപ്പെടുന്ന കുട്ടികൾക്ക് സ്വയം ചികിത്സ ചെയ്യാതെ യോഗ്യനായ ഡോക്ടറുടെ നിർദ്ദേശം തേടുക.

One Aster

Personalized Medical Assistant for all your healthcare needs.
Book instant appointment, pay securely, eConsult with our doctors and save all your health records at one place are some of the benefits of OneAster App. It is everything you need, to manage your family Health.

barcode

Scan QR Code To Download

* Registration available only for valid Indian mobile number