“എന്തുകൊണ്ടാണ് ഒരാൾ ആത്മഹത്യയെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കുന്നത്?” ഒരു മനോരോഗ വിദഗ്ധ എന്ന നിലയിൽ ഞാൻ പതിവായി നേരിടുന്ന പ്രധാന ചോദ്യങ്ങളിലൊന്നാണിത്.
ആത്മഹത്യാ ചിന്തകൾ പലപ്പോഴും പെട്ടെന്നുണ്ടാകുന്ന ഒരു വികാരത്തിന്റെ മാത്രം ഫലമല്ല. ജൈവികവും മനഃശാസ്ത്രപരവും സാമൂഹികവുമായ നിരവധി ഘടകങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകുന്ന ഗുരുതരമായ മാനസിക പ്രതിസന്ധിയാണിത്. വിഷാദം, വൈകാരിക സമ്മർദം, വിട്ടുമാറാത്ത നിരാശ, സാമൂഹിക ഒറ്റപ്പെടൽ തുടങ്ങിയ സാഹചര്യങ്ങൾ ഒരു വ്യക്തിയെ “മറ്റൊരു വഴിയുമില്ല” എന്ന തോന്നലിലേക്കെത്തിച്ചേക്കാം.
ലോകാരോഗ്യ സംഘടനയുടെ കണക്കനുസരിച്ച് 2021-ൽ ലോകത്ത് ഏകദേശം 7.27 ലക്ഷം പേർ ആത്മഹത്യ മൂലം മരണപ്പെട്ടു. യുവാക്കളുടെ പ്രധാന മരണകാരണങ്ങളിലൊന്നുമാണിത്. എന്നാൽ സമയോചിതമായ ചികിത്സയും കരുതലും സാമൂഹിക പിന്തുണയും ലഭ്യമാക്കിയാൽ നിരവധി ആത്മഹത്യകൾ തടയാൻ കഴിയും. WHO
ആത്മഹത്യാ സാധ്യതയുടെ മുന്നറിയിപ്പ് സൂചനകൾ
ആത്മഹത്യാ പ്രതിസന്ധി നേരിടുന്ന ഒരാളിൽ ചിന്തകളിലും സംസാരത്തിലും പെരുമാറ്റത്തിലും ചില മാറ്റങ്ങൾ പ്രകടമാകാം. ഇവ നേരത്തെ തിരിച്ചറിയുന്നത് ജീവൻ രക്ഷിക്കാൻ സഹായിക്കും.
ചിന്തകളിലെ മാറ്റം
പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് പരിഹാരമില്ലെന്നും താൻ മറ്റുള്ളവർക്ക് ഭാരമാണെന്നും പറയുകയോ വിശ്വസിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നത് ഗൗരവത്തോടെ കാണണം.
സാമൂഹിക ഒറ്റപ്പെടൽ
കുടുംബാംഗങ്ങളിൽനിന്നും സുഹൃത്തുക്കളിൽനിന്നും അകന്നുനിൽക്കുക, പതിവായി പങ്കെടുത്തിരുന്ന കാര്യങ്ങളിൽ താൽപര്യം നഷ്ടപ്പെടുക എന്നിവ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട സൂചനകളാണ്.
സ്വഭാവത്തിലും പെരുമാറ്റത്തിലും മാറ്റം
അമിതമായ ഉത്കണ്ഠ, ഉറക്കക്കുറവ്, പെട്ടെന്നുള്ള കോപം, അസാധാരണമായ ശാന്തത, സ്വന്തം വസ്തുക്കൾ മറ്റുള്ളവർക്ക് നൽകുക, വിടപറയുന്നതുപോലെ സംസാരിക്കുക തുടങ്ങിയവ മുന്നറിയിപ്പ് സൂചനകളാകാം.
തീവ്രമായ നിരാശ
“ജീവിച്ചിട്ട് കാര്യമില്ല”, “എല്ലാം അവസാനിപ്പിക്കണം”, “ഇനി പ്രതീക്ഷയില്ല” തുടങ്ങിയ സംസാരങ്ങളെ ഒരിക്കലും അവഗണിക്കരുത്.
അപകടകരമായ പെരുമാറ്റങ്ങൾ
ലഹരിവസ്തുക്കളുടെ ഉപയോഗം പെട്ടെന്ന് വർധിക്കുക, അശ്രദ്ധമായി വാഹനമോടിക്കുക, സ്വന്തം സുരക്ഷയെ അവഗണിക്കുക തുടങ്ങിയവയും അപകടസാധ്യത സൂചിപ്പിക്കാം.
കാരണങ്ങളും അപകടസാധ്യതകളും
ആത്മഹത്യാ പ്രവണതയ്ക്ക് പിന്നിൽ ഒരൊറ്റ കാരണം മാത്രമല്ല ഉണ്ടാവുക. മാനസികാരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങളും വ്യക്തിപരമായ പ്രതിസന്ധികളും സാമൂഹിക സാഹചര്യങ്ങളും ഒരുമിച്ച് സ്വാധീനിച്ചേക്കാം.
ചികിത്സ ആവശ്യമായ മാനസികാരോഗ്യ ഘടകങ്ങൾ
വിഷാദരോഗം, ബൈപോളാർ ഡിസോർഡർ, സൈക്കോസിസ്, ലഹരി ഉപയോഗവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രശ്നങ്ങൾ, ബോർഡർലൈൻ പേഴ്സണാലിറ്റി ഡിസോർഡർ തുടങ്ങിയ അവസ്ഥകളിൽ ആത്മഹത്യാ സാധ്യത വർധിക്കാം. ശരിയായ രോഗനിർണയത്തിലൂടെയും മരുന്നുകളിലൂടെയും സൈക്കോതെറാപ്പിയിലൂടെയും ഈ അവസ്ഥകളെ ഫലപ്രദമായി നിയന്ത്രിക്കാൻ സാധിക്കും.
സാമൂഹികവും വ്യക്തിപരവുമായ സാഹചര്യങ്ങൾ
ബന്ധങ്ങളിലെ തകർച്ച, സാമ്പത്തിക നഷ്ടം, തൊഴിലില്ലായ്മ, സാമൂഹിക ഒറ്റപ്പെടൽ, വിട്ടുമാറാത്ത ശാരീരിക വേദന, ഗുരുതര രോഗങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ മാനസിക പ്രതിസന്ധിക്ക് കാരണമാകാം. മുൻപ് ആത്മഹത്യാശ്രമം നടത്തിയിട്ടുള്ളവർക്ക് വീണ്ടും അപകടസാധ്യത കൂടുതലായതിനാൽ തുടർച്ചയായ നിരീക്ഷണവും ചികിത്സയും ആവശ്യമാണ്.
ആത്മഹത്യയെക്കുറിച്ച് നേരിട്ട് ചോദിക്കാമോ?
“ആത്മഹത്യയെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ചാൽ ആ ചിന്ത അവരുടെ മനസ്സിൽ വളരുമോ?” എന്നത് പൊതുവായി കേൾക്കുന്ന സംശയമാണ്.
എന്നാൽ കരുതലോടെയും കുറ്റപ്പെടുത്താതെയും നേരിട്ട് ചോദിക്കുന്നത് ആത്മഹത്യാ ചിന്തകൾ സൃഷ്ടിക്കില്ല. മറിച്ച്, തന്റെ വേദന കേൾക്കാനും സഹായിക്കാനും ഒരാളുണ്ടെന്ന ബോധ്യം പ്രതിസന്ധിയിലായ വ്യക്തിക്ക് ആശ്വാസം നൽകാം.
“നിങ്ങൾക്ക് സ്വയം ഉപദ്രവിക്കണമെന്നോ ജീവിതം അവസാനിപ്പിക്കണമെന്നോ തോന്നുന്നുണ്ടോ?” എന്ന് ശാന്തമായി ചോദിക്കാം. ഉത്തരം ‘അതെ’ എന്നാണെങ്കിൽ അത് രഹസ്യമാക്കി വയ്ക്കാമെന്ന് വാഗ്ദാനം ചെയ്യരുത്. ഉടൻതന്നെ വിദഗ്ധസഹായം ഉറപ്പാക്കണം.
കുടുംബാംഗങ്ങൾക്കും സുഹൃത്തുകൾക്കും ചെയ്യാനാകുന്നത്
വിമർശിക്കാതെയും കുറ്റപ്പെടുത്താതെയും അവരുടെ വിഷമങ്ങൾ ക്ഷമയോടെ കേൾക്കുക.
“ഇതൊന്നും വലിയ കാര്യമല്ല”, “പോസിറ്റീവായി ചിന്തിക്കൂ” തുടങ്ങിയ പ്രതികരണങ്ങൾ ഒഴിവാക്കുക.
ആത്മഹത്യാ ചിന്തകൾ ഉണ്ടെന്ന് പറഞ്ഞാൽ വ്യക്തിയെ ഒറ്റയ്ക്ക് വിടാതിരിക്കുക.
അപകടമുണ്ടാക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള വസ്തുക്കളിലേക്കുള്ള പ്രവേശനം സുരക്ഷിതമായി നിയന്ത്രിക്കുക.
ഉടൻ ഒരു സൈക്യാട്രിസ്റ്റിന്റെയോ ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിസ്റ്റിന്റെയോ സഹായം തേടുക.
അടിയന്തിര അപകടസാധ്യതയുണ്ടെങ്കിൽ അടുത്ത ആശുപത്രിയിലെ എമർജൻസി വിഭാഗത്തിലേക്ക് എത്തിക്കുക.
ശാസ്ത്രീയ ചികിത്സാരീതികൾ
ആത്മഹത്യാ ചിന്തകൾ ഒരു മാനസികാരോഗ്യ പ്രതിസന്ധിയുടെ ലക്ഷണമാകാം. ഓരോ വ്യക്തിയുടെയും രോഗാവസ്ഥയും അപകടസാധ്യതയും വിലയിരുത്തിയ ശേഷമാണ് ചികിത്സ തീരുമാനിക്കുന്നത്.
മരുന്നുചികിത്സ
വിഷാദരോഗം, ബൈപോളാർ ഡിസോർഡർ, സൈക്കോസിസ്, തീവ്രമായ ഉത്കണ്ഠ തുടങ്ങിയ അടിസ്ഥാന രോഗാവസ്ഥകൾക്കനുസരിച്ച് ആന്റീഡിപ്രസന്റുകൾ, മൂഡ് സ്റ്റെബിലൈസറുകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള മരുന്നുകൾ ഡോക്ടർ നിർദേശിച്ചേക്കാം. മരുന്നുകൾ സ്വയം ആരംഭിക്കുകയോ നിർത്തുകയോ ഡോസ് മാറ്റുകയോ ചെയ്യരുത്.
കോഗ്നിറ്റീവ് ബിഹേവിയറൽ തെറാപ്പി (CBT)
നിഷേധാത്മകവും ദോഷകരവുമായ ചിന്താരീതികളെ തിരിച്ചറിയാനും അവയെ കൂടുതൽ ആരോഗ്യകരമായ രീതിയിൽ കൈകാര്യം ചെയ്യാനും സഹായിക്കുന്ന സൈക്കോതെറാപ്പിയാണ് CBT.
ഡയലക്റ്റിക്കൽ ബിഹേവിയറൽ തെറാപ്പി (DBT)
തീവ്രമായ വൈകാരിക പ്രക്ഷുബ്ധതയും സ്വയം ഉപദ്രവിക്കാനുള്ള പ്രവണതയും അനുഭവിക്കുന്നവർക്ക് വികാരങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കാനും പ്രതിസന്ധികളെ സുരക്ഷിതമായി നേരിടാനും DBT സഹായിക്കും.
ഇന്റർപേഴ്സണൽ തെറാപ്പി (IPT)
ബന്ധങ്ങളിലെ പ്രശ്നങ്ങൾ, നഷ്ടങ്ങൾ, ജീവിതത്തിലെ മാറ്റങ്ങൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മാനസിക സമ്മർദം കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ IPT പ്രയോജനപ്പെടാം.
ആവശ്യമായ സാഹചര്യങ്ങളിൽ ആശുപത്രി പ്രവേശനം ഉൾപ്പെടെയുള്ള അടിയന്തിര ചികിത്സയും സുരക്ഷാ നിരീക്ഷണവും നിർദേശിക്കപ്പെടാം.
സഹായം തേടുന്നത് ബലഹീനതയല്ല
ആത്മഹത്യാ ചിന്തകളിലേക്ക് നയിക്കുന്ന തീവ്രമായ മാനസിക പ്രതിസന്ധി മാറാൻ കഴിയുന്നതാണ്. എന്നാൽ മാറാൻ ആവശ്യമായ സമയം ഓരോ വ്യക്തിയിലും വ്യത്യാസപ്പെടാം. അതിനാൽ കൃത്യമായ വിലയിരുത്തലും തുടർച്ചയായ ചികിത്സയും പിന്തുണയും അനിവാര്യമാണ്.
വിഷാദമോ ഉത്കണ്ഠയോ പ്രതീക്ഷയില്ലായ്മയോ അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിൽ അത് ഒളിച്ചുവയ്ക്കരുത്. വിശ്വസിക്കുന്ന ഒരാളോട് സംസാരിക്കുകയും വിദഗ്ധസഹായം തേടുകയും ചെയ്യുക.
അടിയന്തിര സഹായത്തിന്
നിങ്ങളോ പരിചയമുള്ള മറ്റാരെങ്കിലുമോ ആത്മഹത്യയെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കുകയോ ഉടൻ സ്വയം ഉപദ്രവിക്കാനുള്ള സാധ്യതയിലാകുകയോ ചെയ്യുന്നുവെങ്കിൽ:
വ്യക്തിയെ ഒറ്റയ്ക്ക് വിടരുത്.
ഉടൻ അടുത്തുള്ള ആശുപത്രിയുടെ എമർജൻസി വിഭാഗത്തിലെത്തിക്കുക.
ദിശ ഹെൽപ്ലൈൻ: 1056 / 0471 2552056 — 24×7
ടെലി-മാനസ്: 14416
അടിയന്തിര സാഹചര്യങ്ങളിൽ 112-ൽ ബന്ധപ്പെടുക.
ദിശ ശാരീരികവും മാനസികവുമായ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾക്ക് 24 മണിക്കൂറും മാർഗനിർദേശവും കൗൺസലിംഗും നൽകുന്ന കേരളത്തിലെ ടെലി-ഹെൽത്ത് സേവനമാണ്. DISHA
പ്രതീക്ഷയോടെ മുന്നോട്ട്
തീവ്രമായ ഇരുട്ടിനുശേഷവും വെളിച്ചമുണ്ട്. ശരിയായ ചികിത്സയും കരുതലും പിന്തുണയും ലഭിക്കുമ്പോൾ മാനസിക പ്രതിസന്ധിയെ അതിജീവിച്ച് ജീവിതത്തിലേക്ക് തിരിച്ചുവരാൻ കഴിയും.
ഒറ്റയ്ക്ക് നേരിടേണ്ടതില്ല. തുറന്നു സംസാരിക്കാം; സഹായം തേടാം; ജീവൻ സംരക്ഷിക്കാം.
മെഡിക്കൽ അറിയിപ്പ്: ഈ ലേഖനം പൊതുവായ ആരോഗ്യബോധവത്കരണത്തിനായി തയ്യാറാക്കിയതാണ്. ഇത് നേരിട്ടുള്ള മെഡിക്കൽ പരിശോധനയ്ക്കോ ചികിത്സയ്ക്കോ പകരമല്ല. രോഗലക്ഷണങ്ങളോ ആത്മഹത്യാ ചിന്തകളോ ഉണ്ടെങ്കിൽ ഉടൻ യോഗ്യതയുള്ള മാനസികാരോഗ്യ വിദഗ്ധന്റെ സഹായം തേടുക.
